Một số sai lầm thường gặp và nghiêm trọng khi chọn kim thu sét phát xạ sớm

Thứ bảy - 25/11/2017 11:37
Qua nhiều năm làm việc tiếp xúc với hàng trăm dự án tôi nhận thấy các nhà thầu và tư vấn cả trong nước và quốc tế đều thường mắc rất nhiều sai lầm nghiêm trọng. Điều này có thể là do việc không nghiên cứu kỹ tiêu chuẩn chống sét NF C 17-102 của Pháp.
Một số sai lầm thường gặp và nghiêm trọng khi chọn kim thu sét phát xạ sớm

Kim thu sét phát xạ sớm được các nhà thầu và tư vấn sử dụng rất phổ biến cho các công trình ở Việt Nam do giá thành rẻ, thi công lắp đặt dễ dàng và nhanh chóng, ít ảnh hưởng đến tính thẩm mỹ của công trình (đặc biệt là các tòa nhà cao tầng).

Qua nhiều năm làm việc tiếp xúc với hàng trăm dự án tôi nhận thấy các nhà thầu và tư vấn cả trong nước và quốc tế đều thường mắc rất nhiều sai lầm nghiêm trọng. Điều này có thể là do việc không nghiên cứu kỹ tiêu chuẩn chống sét NF C 17-102 của Pháp.
Sau đây tôi xin chia sẻ kinh nghiệm để các bạn được biết tránh mắc phải trong thực tế bởi hệ thống chống sét nếu thiết kế sai sẽ gây nguy hiểm cho người và gây cháy nổ cho công trình.

Sai lầm đầu tiên là các tòa nhà cao trên 60m ở Việt Nam thường chỉ lắp một kim thu sét phát xạ sớm ở trên đỉnh mà không hề bổ sung thêm các biện pháp chống sét phụ trợ khác. Tiêu chuẩn NF C 17-102-2011, ở mục 5.2.3.4 Protection of high rise buildings (height greater than 60m) nêu rất rõ:

Additional protection against direct lighting strike for the hightest 20% of the structure height for the buildings greater than 60m or any point above 120m, using ESEAT or any other means must be implemented at each facade wall according to a valid standard.

Tạm dịch là: Cần phải bố sumg thêm các biện pháp chống sét đánh trực tiếp cho 20% phần cao nhất tòa nhà hoặc bất kỳ điểm nào cao hơn 120m, bằng cách sử dụng kim thu sét phát xạ sớm hoặc bất kỳ cách nào để bảo vệ các mặt tiền của tòa nhà.

Như vậy các tòa nhà cao trên 60m mà không có biện pháp bảo vệ bổ sung thì xác suất bị sét đánh là rất cao ở 20% phần cao nhất tòa nhà hoặc bất kỳ điểm nào cao hơn 120m.

Bao ve chong set nha cao tang

Sai lầm thứ 2 là các công trình ở Việt Nam thường chỉ lắp đặt một đường dây xuống cho một kim thu sét. Đây là sai lầm cũng rất phổ biến và cũng một phần có thể là do các bạn thường chỉ download được phiên bản tiêu chuẩn NF C 17-102-1995 mà không có được tiêu chuẩn mới nhất là NF C 17-102-2011.

Theo tiêu chuẩn NF C 17-102-1995 mục 2.3.2 Number of down-conductors có qui định như sau: Each E.S.E lightning conductor should be connected to the earth termination system by at least one down-conductor. Two or more down-conductors are required when:

  • The horizontal projection of the conductor is larger than its vertical projection.
  • ELPIs are installed on structures higher than 28m.

Tôi tạm dịch là mỗi hệ thống chống sét phát xạ sớm nên được kết nối với hệ thống nối đất bởi ít nhất một đường xuống. Hai hay nhiều đường xuống được yêu cầu khi:

  • Chiều ngang của dây xuống lớn hơn chiều thẳng đứng của nó.
  • Hệ thống chống sét phát xạ sớm được lắp đặt ở công trình cao hơn 28m.

Trong khi đó theo tiêu chuẩn NF C 17-102-2011 có qui định khác hoàn toàn, cụ thể mục 5.3.2 Number of down-conductors qui định rất rõ ràng:

  • For non-isolated ESESystem, each ESEAT shall be connected to at least two downconductors.
  • In case of an isolated ESESystem, at least one down-conductor is needed for ESEAT.

Tôi tạm dịch như sau:

  • Cho hệ thống chống sét phát xạ sớm không cách ly, mỗi một kim thu sét phát xạ sớm cần phải được nối với ít nhất hai đường xuống.
  • Trong trường hợp hệ thống chống sét phát xạ sớm cách ly, ít nhất một đường dẫn xuống phải được nối với kim thu sét phát xạ sớm.

Ở Việt Nam đa số tôi thấy dùng hệ thống chống sét phát xạ sớm không cách ly nên trong trường hợp này cần ít nhất hai đường xuống.

Sai lầm thứ 3 là tính toán bán kính bảo vệ kim dựa vào catalogue của nhà sản xuất. Đây là sai lầm cực kì nguy hiểm bởi có thể dẫn đến bị sét đánh vào công trình mà người thiết kế không hề hay biết là tại sao. Chi tiết về vấn đề này tôi đã đề cập rất rõ ở bài viết "Cẩn thận bị sét đánh khi chọn kim thu sét phát xạ sớm của Ingesco, Liva…", các bạn có thể xem tại đây. Tôi chỉ xin nêu qua trong bài viết này như sau:

Các hãng Stormaster, Ingesco, Liva, Cirprotec có bán kính ở catalogue tiếng anh và tiếng việt khác nhau, trong đó catalogue tiếng việt có bán kính lớn hơn. Không hiểu đây là hành động vô tình hay cố ý của các đại lý nhằm đánh lừa người tiêu dùng?

Kim thu sét của Ingesco, Liva có bán kính theo catalogue cao hơn tính toán thực tế khá nhiều → Đây là lỗi cố ý của hãng hay không thì tôi không biết? Ngoài ra chưa kể đến việc kim thu sét Liva có giá trị ΔT lên đến 96 μs liệu có đúng như công bố hay là số ảo bởi tất cả các hãng lớn trên thế giới đều chỉ đến 60 μs. Chả nhẽ Thổ Nhĩ Kỳ có công nghệ vượt trội so với phần còn lại của thế giới?

Như vậy nếu bạn chỉ dựa vào catalogue tiếng việt để chọn thì xác xuất bị sét đánh trúng rất cao bởi bán kính bảo vệ thực tế không đúng như công bố. Chưa kể đến các đại lý hiện nay toàn đưa lên website thông số bán kính bảo vệ lớn nhất của kim ứng với cấp IV là cấp thấp nhất (kém an toàn nhất). Vì vậy các bạn phải tính toán và chọn kim theo tiêu chuẩn NF C 17-102-2011 để đảm bảo an toàn cho công trình.

Trên đây là vài chia sẻ nhỏ về kinh nghiệm của tôi khi thiết kế hệ thống chống sét phát xạ sớm. Hi vọng sẽ đem lại nhiều điều bổ ích cho bạn đọc.
Nếu bạn thấy bài viết này bổ ích hãy like, share bài viết để ủng hộ tác giả và giúp ích cho người khác.
Nếu bạn có bất cứ câu hỏi hoặc ý kiến góp ý để bài viết hoàn thiện hơn, xin đừng quên để lại một bình luận bên dưới để chúng ta có thể thảo luận thêm!

Tác giả bài viết: Thành viên hoangprof

Nguồn tin: Tổng hợp

Bản quyền bài viết này thuộc về công ty TNHH Kỹ thuật Điện và Cơ khí 989. Các cá nhân, tổ chức, báo điện tử, diễn đàn, mạng xã hội... không được phép sao chép, cắt dán nội dung bài viết khi chưa được sự đồng ý bằng văn bản của chúng tôi.

Tổng số điểm của bài viết là: 16 trong 4 đánh giá

Xếp hạng: 4 - 4 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

  • Phạm Thị Bích Ngọc

    Anh có tiêu chuẩn NFC - 17 - 102- 2011 Protection against lightning tháng 09/2011 bản dịch tiếng việt em xin với ạ. Email của em ngocpham160784@gmail.com. Em cảm ơn anh nhiều ạ.

      Phạm Thị Bích Ngọc   29/05/2019 09:52
  • Prof Hoang

    Tiêu chuẩn NF C-17-102-2011 có sẵn trên diễn đàn do thành viên dolong tải lên. Bạn vào link sau để tải về nhé: https://989me.vn/vi/download/Tieu-chuan-An-toan-Chong-set/NF-C-17-102-2011-Protection-against-lightning-Early-streamer-emission-lightning-protection-systems.html

      Prof Hoang   21/08/2018 21:30
  • Quân Mạc Tà

    Bác có tiêu chuẩn NF C-17-102-2011 Protection against lightning - Early streamer emission lightning protection systems thì gửi vào email quanmacta.vn@gmail.com cho em xin với. Thanks bác trước

      Quân Mạc Tà   21/08/2018 21:28
    • @Quân Mạc Tà BÁC GỬI VÀO MAIL GIÚP EM VỚI 41300818@hcmut.edu.vn

        TRAN QUOC DAT   15/09/2018 22:25
  • Trần Văn Sơn

    Nhờ bác mà em mới biết trước đây toàn thiết kế tào lao dựa trên các dự án cũ của công ty. Cám ơn bác rất nhiều.

      Trần Văn Sơn   21/08/2018 21:25
Diễn đàn cơ điện
hotline 0926. 138 186
CÔNG TY TNHH KỸ THUẬT ĐIỆN VÀ CƠ KHÍ 989
Địa chỉ: Số 5, ngách 355/49/29, đường Xuân Đỉnh, P. Xuân Đỉnh, Q. Bắc Từ Liêm, TP Hà Nội, Việt Nam
Người đại diện: Lê Văn Hòa - Điện thoại: 0926.138.186 - Email: info@989me.vn - Website: https://989me.vn
Giấy CNĐKDN: 0107564337 - Ngày cấp: 14/09/2016 - Nơi cấp: Phòng ĐKKD số 03 - Sở Kế hoạch và đầu tư TP Hà Nội  
Giấy phép Mạng xã hội số 149/GP-BTTTT do Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 14/04/2017
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây